BENTONIET ONTWATEREN

Sinds 1 april 2019 valt het gebruik van bentonietslib, afkomstig van gestuurde boringen (bouw,…), onder de grondverzetsregeling van het VLAREBO (Vlaams Reglement betreffende de bodemsanering). En dat brengt heel wat extra verplichtingen met zich mee.  Atox is de partij die helpt met de ontwatering van het bentoniet slib tot een betaalbare verwerking en dan tot bodemverbeteraar voor de landbouw.

 

Sinds 2021 besloot Atox zich te focussen op de verwerking van bentonietslib.  Bentonietslib werd vroeger als afvalstof behandeld.  Nu wordt bentoniet op een legale en duurzame manier verwerkt.  De boorslurry dien je eerst te ontzanden en vervolgens de overgebleven waterige fractie – met daarin bentoniet – te persen.  Dat geperste materiaal kan dan als bodem geanalyseerd worden.  

Grondverzetsregeling

De verwerking van bentonietslib valt onder VLAREBO.  Bentoniet wordt nu op een wettelijk vastgelegde manier behandeld, verwerkt en afgevoerd. Sinds het onder de grondverzetsregeling valt, moet de volledige traceerbaarheid aangetoond kunnen worden, is er meldingsplicht en wordt er geanalyseerd. Zelfs het transport dient aan een aantal eisen te voldoen. Er wordt vervolgens een technisch verslag opgesteld dat uiteindelijk leidt tot een bodembeheerrapport.”

Meer controles

Door een groot gebrek aan kennis van de nieuwe regelgeving wordt er nog veel bentonietslib op een niet-legale manier behandeld, waardoor boorders zich aan enorme sancties blootstellen”.

“Wij volgen de nieuwe regelgeving en passen deze strikt toe, zegt Peter Vandegoor, COO Atox. Wanneer een bouw of boorfirma ons contacteert, dan ondersteunen en begeleiden we hun tot in de puntjes tot en met aflevering van het vereiste bodembeheerrapport.”

 

Wat is bentonietslib?

 

Bij het boren van tunnels met behulp van een vloeistofschild komen grote hoeveelheden bentoniethoudende slurry's vrij, welke als boorvloeistof gebruikt worden. Door de eigenschappen van het bentoniet kan zo'n slurry slecht ontwaterd worden. Deze eigenschappen zijn o.a.: de elektrische dubbellaag, de kaartenhuis structuur, de zeer geringe grootte van de deeltjes en het thixotrope karakter.  De grond die uit de tunnel wordt afgegraven, wordt samen met de bentonietslurry naar een scheidingsinstallatie gevoerd, waar het bentoniet gescheiden wordt van de grootste gronddeeitjes. Als het bentonietmengsel verzadigd is met klei moet het afgevoerd worden naar een depot, waar ze in het algemeen alleen steekvast

materiaal accepteren. Daarom zal de slurry ontwaterd moeten worden.

Hoe ontwateren?

Bestaande methoden voor de ontwatering van bentoniet houdende slurry’s in compacte installaties zijn uitvlokking van de bentoniet gevolgd door indikking en persing met behulp van kamerfilterpersen en ontwatering met behulp van decanteercentrifuges.  Dit zijn goede, methoden, waarmee een grote volume reductie bereikt  kan worden. In het algemeen geldt dat een vloeivelden de beste, goedkoopste oplossing biedt, wanneer er voldoende ruimte is. Wanneer dit niet het geval is moet de meest geschikte installatie gekozen worden uit de genoemde opties, afhankelijk van de wensen van het eindproduct (hergebruik of stort) en de investerings- en productiekosten voor ontwatering van de specifieke afgewerkte slurry.

Atox gebruikt een kamerfilterpers

Bij Atox kunnen we 600 m3 slib per uur ontwateren met behulp van flocculatie, bezinking en filterpersen (membraanpers, hoge druk filterpers of kamerfilterpers).  Bij deze methode wordt het slib voorbehandeld door het in te laten dikken na toevoeging van een vlokkingsmiddel. Het ingedikte slib wordt opgeslagen in een silo. Vanuit deze silo wordt de filterpers gevoed. Alvorens het slib in de filterpers te leiden, wordt de disperse toestand van de bentonietplaatjes

opgeheven met behulp van kalk (CaC03) waardoor de ontwatering beter zal verlopen. Meestal zal er 2 tot 6 gewichtsprocent kalk toegevoegd moeten worden.  De slurry zal onder druk in de filterpers worden gebracht (0-4 bar), waarna de pers onder druk wordt gebracht (16 bar). Meestal wordt voor de bentoniethoudende slurry toepassing een kamerfilterpers gebruikt. Per kamerfilterpers kan 10 tot 12 ton droge stof per uur behandeld worden. Afhankelijk van de hoeveelheid te ontwateren bentoniethoudende slurry kan de hoeveelheid kamerfilterpersen, de grootte van de bezinktank en daarmee nauw samenhangend, de investeringskosten en de kosten per ton ontwaterd materiaal, vastgesteld worden.

 

In plaats van een gewone kamerfilterpers kan ook een membraanfilterpers of een hoge drukfilterpers overwogen worden. De traditionele filterpers past een druk van 10-15 bar toe, terwijl deze opgelegde druk bij de hoge drukfilterpers tot 50-65 bar wordt verhoogd. De hoge drukfilterpers produceert een cake met 77-80gewichtsprocent droge stof (gew% d.s), terwijl de traditionele filterpers slechts 65-70 gew% d.s. bereikt. Wordt genoegen genomen met een droge stof gehalte van 73/74 gew% d.s. kan de cyclus tijd gehalveerd worden ten opzichte van een traditionele kamerfilterpers. Wordt een hoge drukfilterpers vergeleken met een membraanfilterpers, kan geconstateerd worden dat een membraanfilterpers een koek produceert waarvan het droge stof gehalte slechts 1-5% lager is (ongeveer 77 gew% d.s.), maar dat de investeringskosten van een membraanfilterpers 30-50% lager zijn dan die van een hoge drukfilterpers bij een gelijke capaciteit.

 

 

Bodemverbeteraar

 

Her gerecyleerde bentoniet wordt nu ingezet als bodemverbeteraar voor de landbouw. “Het is een gekend en een gegeerd product bij akkerboeren, zeker in de zandstreken waar de bodem weinig water vasthoudt. Uit proeven blijkt alvast een bijzonder gunstig effect en een meerwaarde voor de aardappelteelt en fruitteelt.